Zawartość pomocy

Wstęp

Wymagania minimalne

Instalacja programu

Jak poruszać się w hiperprzestrzeni bazy wiedzy

Podstawowe zasady metody SuperMemo

Metoda SuperMemo w Geniuszu

Jak używać Geniusza do nauki

Strony-tematy i strony-jednostki

Przyciski nauki

Jak stworzyć własną bazę wiedzy

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Kontekstowe menu komponentu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Jak wprowadzać tłumaczenia do baz wiedzy

Opcje dostępne w menu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Klawisze z dolnej części okna strony

Kontekstowe menu strony

Zachowanie bezpieczeństwa w bazach wiedzy napisanych w Geniuszu

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Przyjemność

Zdrowie

10 zasad SuperMemo

Słownictwo


Wstęp

SuperMemo dla Windows, sztandarowy produkt naszej firmy odniósł znaczący sukces wśród użytkowników komputerów. Zdobył on swoją popularność dzięki swoim możliwościom skutecznego wspomagania nauki. SuperMemo wykorzystuje podejście reprezentowania zapamiętywanych informacji w postaci par pytań i odpowiedzi. Dodatkowo w SuperMemo pary te mogą być ilustrowane grafiką lub dźwiękiem. Podejście to świetnie nadaje się do wielu zastosowań, na przykład do nauki słownictwa języków obcych. Wielu użytkowników SuperMemo postulowało jednak zwiększenie możliwości reprezentacji wiedzy w bazach danych naszego programu. W ten sposób narodził się pomysł programu Geniusz.

Genius 1.0 for Windows jest próbą poszerzenia obecnej sfery aplikacji SuperMemo w kierunku hipermediów. Możliwe pola zastosowań Genius'a obejmują:

 publikacji hipermedialne,

 prezentacje,

 szkolenie indywidualne i grupowe,

 nauczanie szkolne,

 testowanie uczniów i automatyczna ewaluacja ich wiedzy,

 wspomaganie nauki dużych ilości informacji za pomocą optymalizacji odstępów między powtórkami (w sposób znany z SuperMemo).

Nazwa programu nie sugeruje oczywiście, że uczyni on geniusza z każdego użytkownika. Program Geniusz jest tak naprawdę zupełnie nowym wcieleniem idei zrealizowanej wcześniej w SuperMemo.

Spora część zasobów SuperMemo World jest przeznaczana na badanie rynku i ewaluację potrzeb użytkowników naszych programów. Wierzymy, że to właśnie to podejście wywindowało wcześniej SuperMemo na pozycję jednego z najbardziej popularnych i nagradzanych polskich programów. Ufamy, że poprzez kontakt z użytkownikami i stałe inwestowanie w rozwój produktu, program Geniusz, który znajduje się w tej chwili zaledwie na początku swojej drogi rozwoju przekroczy w przyszłości magiczną barierę miliona sprzedanych kopii i dołączy do elity najbardziej popularnych aplikacji komputerowych.

Zobacz także:

Instalacja programu

Wymagania minimalne


Wymagania minimalne

Zestaw wymagań sprzętowych wydrukowany na pudełku może się wydać nieco odstraszający. Możesz jednak próbować używać Geniusza na słabszych komputerach, zwłaszcza jeżeli nie zależy Ci na intensywnym korzystaniu z obiektów multimedialnych w twoich bazach wiedzy. Zależnie od potrzeb możesz zdecydować się na wykorzystanie jedynie części mniej wymagających sprzętowo cech funkcjonalnych programu. W szczególności, na szybkość działania może mieć wpływ ograniczenie liczby komponentów na stronie i ograniczenie użycia dużych plików multimedialnych.

Zauważ, że w katalogu SM6 na CD-ROM umieszczono SuperMemo w wersji 6 dla DOS. Jest to oprogramowanie public domain, a więc możesz bez ograniczeń rozprowadzać je wśród swoich znajomych.

Zobacz także:

Instalacja programu


Instalacja programu

Aby zainstalować Geniusza na swoim komputerze postępuj następująco:

1.	Umieść płytę CD-ROM w napędzie CD-ROM'ów w swoim komputerze.

2.	Wywołaj opcję Plik: Uruchom w Menedżerze plików, wpisz komendę <X>:\INSTALL i naciśnij Enter (X oznacza tutaj nazwę napędu CD-ROM w Twoim komputerze).

3.	Wybierz przycisk Continue w polu dialogowym instalacji Geniusza.

4.	Jeżeli chcesz zainstalować programy obsługi Video for Windows 1.1 wybierz Yes na pytanie Install Video for Windows 1.1? (Zainstalowanie driver'ów video pozwoli Ci uruchamiać pliki AVI. Opuść tę część instalacji jeżeli obsługa różnych trybów dekompresji video jest już na twoim komputerze zainstalowana).

5.	Kliknij dwukrotnie w ikonę Geniusza aby uruchomić program.

Zobacz także:

Wymagania minimalne


Jak poruszać się w hiperprzestrzeni bazy wiedzy

Geniusz pozwala na reprezentowanie wiedzy w hipermedialnych bazach wiedzy. Baza wiedzy składa się z szeregu stron połączonych ze sobą w strukturę hierarchiczną i powiązanych hiperpołączeniami. Każda strona może zawierać komponenty takie jak  tekst, dźwięk, grafika, film wideo, skrypt lub zewnętrzny program. Wiedzę zawartą w bazie wiedzy można studiować przeglądając strony bazy i biorąc udział w ćwiczeniach zaprojektowanych przez autora bazy. Sposób przechodzenia przez strony bazy wiedzy nazywamy nawigacją w systemie.

Po uruchomieniu Geniusza na ekranie pojawiają się dwa okna: (1) okno elementu zawierające pierwszą lub ostatnio otwartą stronę bazy wiedzy (na wierzchu) i (2) okno hierarchii z drzewem struktury wiedzy w systemie.

U dołu okna elementu znajduje się przycisk Kolejny pozwalający na przejście do następnej strony-tematu w bazie wiedzy.

W górnej części okna elementu widoczne są przyciski nawigacyjne:

Hierarchia - powoduje przejście do okna hierarchii i wyświetlenie położenia właśnie wyświetlanej strony.

Szukaj - uruchamia przeszukiwanie leksykonu i pozwala na odszukanie strony zawierającej wybrane słowo.

Do tyłu - powoduje powrót do poprzednio wyświetlanej strony.

Historia - pokazuje listę ostatnich 50 wyświetlanych stron z możliwością wywołania każdej z nich poprzez dwukrotne kliknięcie myszką.

Grupa nawigacyjna - przyciski powodujące przejście do kolejnej lub poprzedniej strony, strony nadrzędnej lub podrzędnej w hierarchii, itd.

Przycisk synchronizacji - określa czy wyświetlaniu stron ma towarzyszyć rozwijanie odpowiadających im gałęzi w schemacie struktury bazy w oknie hierarchii. Służy to wizualizacji położenia systemu w bazie wiedzy.

Warto zauważyć jeszcze, że Geniusz rozróżnia dwa rodzaje stron. Są to:

 tematy (ang. topics), służące do syntetycznej prezentacji wiedzy i używane głównie w nawigacji lub przeglądaniu bazy wiedzy, oraz

 jednostki (ang. items), których zadaniem jest wywołanie odpowiedzi uczącego się, używane do zapamiętywania i powtórek (w podobny sposób jak jednostki w SuperMemo).

Strony-tematy mniej nadają się do powtórek, albo mogą służyć w systemie wiedzy wyłącznie jako pomoc w nawigacji. Dlatego w tworzonych przez siebie bazach wiedzy możesz uniknąć włączania takich stron do nauki i powtórek wybierając przycisk Pomiń u dołu okna każdej z nich.

Zobacz także:

Jak używać Geniusza do nauki

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Szukaj


Podstawowe zasady metody SuperMemo

Główną przewagą jaką posiada Geniusz nad innymi hipermedialnymi programami autorskimi jest zastosowanie bardzo skutecznej metody wspomagania nauki. Metoda ta zwana SuperMemo została opracowana w Polsce w latach osiemdziesiątych i była po raz pierwszy zastosowana w programie o tej samej nazwie. Program SuperMemo jest sprzedawany w różnych wersjach od 1991 roku i zdobył sobie olbrzymią popularność wśród ludzi zainteresowanych zastosowaniem komputerów do nauki. Prawdziwe efekty nauki wspomaganej metodą SuperMemo zauważysz po paru tygodniach systematycznej pracy z programem. Dobrze więc teraz przeczytać niniejszy rozdział aby zrozumieć dlaczego korzystanie z programu, który kupiłeś jest warte twojego czasu i wytrwałości.

Zapominanie jest w stanie zrujnować delikatną konstrukcję jaką tworzy w umyśle uczącego się zdobywana przez niego wiedza. Jedynym lekarstwem na zapominanie są powtórki. Te jednak zajmują sporo czasu, a więc większość ludzi uczy się tylko po to by prędzej czy później zapomnieć. Wystarczy zapytać świeżo upieczonego absolwenta uniwersytetu jaka część wiedzy zdobywanej przez niego w ciągu ostatnich 4-6 lat zachowała się w jego pamięci. Jeżeli odpowie, że więcej niż 5% to prawdopodobnie fakt ten można przypisać jedynie niezastanowieniu lub nieświadomości jak niszczącą siłą jest zapominanie. Zapominanie może rzeczywiście niszczyć kariery, wstrzymywać rozwój nauki i wpływać na wszystkie dziedziny ludzkiego życia, w których zastosowanie znajduje jakakolwiek wiedza.

Metoda SuperMemo oferuje częściowe rozwiązanie problemu zapominania. Rozwiązanie częściowe dlatego, że nie pozwala na naukę bez żadnego wysiłku. Można jednak wykazać metodami czysto naukowymi, że metoda SuperMemo pozwala uczącemu się osiągać skuteczność w opanowywaniu wiedzy bliską maksymalnym naturalnym możliwościom ludzkiego mózgu w przyswajaniu i przechowywaniu informacji. W perspektywie całego życia i przy założeniu retencji wiedzy (skuteczności pamiętania) na poziomie przynajmniej 95% SuperMemo pozwala uczyć się 10-50 razy szybciej niż za pomocą metod tradycyjnych.

SuperMemo pozwala na ograniczenie efektów zapominania przy minimalnych nakładach pracy na powtórki. Odbywa się to poprzez szeregowanie powtórek w ściśle określonych odstępach czasowych, zwanych też interwałami. Odstępy, które minimalizują czas poświęcany na naukę (powtórki) zwane są odstępami optymalnymi. Są one wyznaczane na podstawie dwóch przeciwstawnych kryteriów:

 Odstępy powinny być na tyle długie by osiągnąć minimalną częstotliwość powtórek. Oprócz oszczędności czasu pozwala to na wykorzystanie tzw. efektu przerwy (ang. spacing effect), który polega na tym, że dłuższe w pewnych granicach odstępy między powtórkami wywołują lepsze efekty utrwalenia pamiętania.

 Odstępy powinny być na tyle krótkie by między powtórkami nie nastąpiło zapomnienie.

W praktyce te dwa kryteria można przełożyć na poniższą zasadę:

Odstępy powinny być na tyle długie, ile trzeba by pewna niewielka, z góry określona część wiedzy została zapomniana. Część ta, zwana ułamkiem zapomnień (ang. forgetting index), może wahać się między 3% dla nauki wolnej i bardzo dokładnej, a 20% dla nauki błyskawicznej, charakteryzującej się jednak niższą skutecznością pamiętania.

Kiedy ułamek zapomnień spada poniżej 3%, tempo przyswajania wiedzy spada poniżej akceptowalnej granicy. Z drugiej strony, szczyt szybkości przyswajania uzyskuje się dla ułamka zapomnień w granicach 20%. Powyżej tej granicy zarówno skuteczność pamiętania (retencja wiedzy) jak i tempo przyswajania spadają. Naukę tradycyjną, w której powtórki są rozłożone arbitralnie, można porównać do nauki czasowo-zoptymalizowanej z ułamkiem zapomnień ustalonym powyżej 50%. Ten sposób nauki jest nie tylko powolny, ale przede wszystkim procent stale pamiętanej wiedzy może być niedopuszczalnie niski tak, że w konsekwencji uczący się pamięta nie to co najbardziej chce pamiętać, ale to co jest najłatwiejsze.

Ponieważ długości odstępów optymalnych różnią się dla poszczególnych informacji, metoda SuperMemo wymaga aby zapamiętywana wiedza była podzielona na możliwie najmniejsze fragmenty. Te pojedyncze fragmenty wiedzy zwane są dalej jednostkami informacji lub krótko jednostkami (i reprezentowane w Geniuszu jako strony-jednostki). Gdyby jednostki miały być powtarzane grupowo, np. w postaci całych rozdziałów książki tak jak ma to miejsce w nauce tradycyjnej, odstępy między kolejnymi powtórkami musiałyby być tak krótkie jak dla najtrudniejszej informacji w całej grupie. To stawiałoby pod znakiem zapytania sensowność całej optymalizacji.

Na koniec warto podkreślić fakt, że to nie szybkość przyswajania jest najważniejszą cechą nauki, a tym co liczy się najbardziej jest jakość i umiejętność reprezentacji wiedzy. Metoda SuperMemo pozwala skutecznie przyswajać duże ilości informacji. Sprawą ucznia pozostaje jednak odpowiedzialność za dobór materiału i najwłaściwszy sposób jego formułowania w programie.

Podsumowanie

1.	Kluczem do czasowo zoptymalizowanej nauki jest minimalizacja liczby powtórek potrzebnych do utrzymania wiedzy w pamięci.

2.	Metoda SuperMemo optymalizuje czasowo proces nauki poprzez szacowanie optymalnych odstępów, jakie powinny oddzielać kolejne powtórki.

3.	Wiedza opanowywana za pomocą SuperMemo powinna być rozbita na możliwie najmniejsze fragmenty zwane jednostkami (zajrzyj do przykładowych fragmentów baz danych zainstalowanych razem z SuperMemo).

4.	Stosując metodę SuperMemo nie wolno zapominać, że sukces w uczeniu się zależy w dużym stopniu od doboru materiału i sposobu jego rozbicia na jednostki informacji.

Zobacz także:

Jak używać Geniusza do nauki

Podstawowe zasady metody SuperMemo

Metoda SuperMemo w Geniuszu

Prostota

Jednoznaczność

10 zasad SuperMemo


Metoda SuperMemo w Geniuszu

Wszystkie strony bazy wiedzy biorące udział w powtórkach są prezentowane (odpytywane) w indywidualnie dla siebie wyznaczonych odstępach czasowych.

Optymalizacja nauki poprzez szeregowanie powtórek była i jest niezmiennie podstawą oryginalności i popularności programów SuperMemo World. Regularna praca z Geniuszem zagwarantuje ci uzyskanie skuteczności pamiętania wyznaczonej parametrem Różne: Opcje: Nauka: Procent zapomnień (Procent zapomnień określa jaka część wiedzy może nie być pamiętana podczas powtórek).

Zobacz także:

10 zasad SuperMemo


Jak używać Geniusza do nauki

W Geniuszu wyróżniamy dwa tryby nauki:

1.	Tryb selektywny, w którym odnajdujesz w bazie interesujący cię stronę i

 używając opcji Zapamiętaj zapamiętujesz wybraną stronę i rozpoczynasz dla niej cykl powtórek lub

 klikając w opcję Przegląd zapamiętujesz wybraną stronę i wszystkie podelementy z nią związane (o ile takie istnieją) i rozpoczynasz dla nich cykl powtórek.

Oba przyciski Przegląd i Zapamiętaj znajdują się w dolnej części okna strony. Zapamiętanie strony łączy się z arbitralnym wyznaczeniem daty pierwszej powtórki danej strony. Ocena wystawiona przy zapamiętywaniu, w przeciwieństwie do ocen wystawianych przy kolejnych powtórkach, nie ma bezpośredniego wpływu na długość pierwszego odstępu międzypowtórkowego. Jeżeli jednak jest ona niższa od dobrej to dana strona będzie powtarzana do skutku w etapie utrwalania po zakończeniu zapamiętywania nowych informacji i ewentualnie po powtórkach zaległego materiału.

2.	Tryb liniowy, w którym zapamiętujesz strony przeznaczone do nauki w kolejności ich ułożenia w bazie. Tryb ten jest wywoływany przez naciśnięcie klawisza Nauka w dolnej części okna strony.

W obu trybach przyswajania informacji powtórki przebiegają według następującego schematu:

1.	Wyświetlenie komponentów pytania.

2.	Po naciśnięciu klawisza Pokaż odpowiedź, wyświetlenie komponentów odpowiedzi.

3.	Wyświetlenie paneli z klawiszami ocen.

4.	Przejście do następnej strony w cyklu powtórek lub powrót do trybu nawigacji, jeżeli nie ma więcej jednostek do nauki lub przeglądu.

Rozpoczęcie powtórek wyznaczonych na dany dzień wywołuje się opcją Nauka: Zaległy materiał. Odstępy między powtórkami wyznaczane są metodą SuperMemo dla każdej strony z osobna i zależą od użytkownik radzi sobie z pamiętaniem poszczególnych informacji i jakie oceny otrzymuje dla nich (lub wystawia sobie) przy powtórkach.

Optymalizacja nauki poprzez szeregowanie powtórek była i jest niezmiennie podstawą oryginalności i popularności programów SuperMemo World. Regularna praca z Geniuszem zagwarantuje ci uzyskanie skuteczności pamiętania wyznaczonej parametrem Różne: Opcje: Nauka: Procent zapomnień (Procent zapomnień określa jaka część wiedzy może nie być pamiętana podczas powtórek).

Zobacz także:

Metoda SuperMemo w Geniuszu

Podstawowe zasady metody SuperMemo

Jak poruszać się w hiperprzestrzeni bazy wiedzy

10 zasad SuperMemo


Strony-tematy i strony-jednostki

Strony w bazach wiedzy w Geniuszu mogą mieć formę

tematów, będących syntetyczną prezentacją pewnej partii wiedzy,

jednostek, będących testami lub ćwiczeniami biorącymi udział w procesie nauki.

Tematy w przeciwieństwie do jednostek służą do przeglądania studiowanego materiału ale nie biorą najczęściej udziału w powtórkach. Jednostki reprezentują proste pary typu bodziec-reakcja (np. pytanie-odpowiedź lub polecenie-reakcja). Nie są one zbyt przydatne w przeglądaniu materiału ale mają podstawowe znaczenie dla skutecznej nauki.

Naciśnięcie klawisz Nauka spowoduje pojawienie się wszystkich zapamiętanych w przeszłości jednostek, których powtórkę Geniusz uznał dziś za konieczną dla utrzymania ich śladów pamięciowych. Będą to tylko te informacje, które musisz właśnie powtórzyć aby ich nie zapomnieć. Innymi słowy, Geniusz minimalizuje liczbę powtórek tak abyś spędzał minimum czasu na powtórki skutecznie jednak utrzymując informacje w pamięci na zadanym poziomie. Jeżeli nie ma żadnych więcej informacji do odświeżenia Geniusz zapyta cię czy chcesz zapamiętywać nowe informacje z bazy wiedzy.

Jeżeli podczas powtórek chciałbyś obejrzeć stronę-temat, której podlega wykonywane przez ciebie ćwiczenie (na przykład w celu przypomnienia sobie uzasadnienia odpowiedzi) wystarczy na zakładce Nawigacji kliknąć ikonę podwójnej strzałki w górę. Spowoduje to przejście do strony nadrzędnej.

Raz zapamiętany materiał jest powtarzany w odstępach wyznaczanych automatycznie przez Geniusza. Zalecana jest jak najbardziej regularne, najlepiej codzienne przechodzenie przez wyznaczone powtórki korzystając z opcji Nauka: Zaległy materiał lub poprzez naciśnięcie klawisza Nauka.

Zobacz także:

Nauka

Jak poruszać się w hiperprzestrzeni bazy wiedzy

Przyciski nauki


Przyciski nauki

Aby zapamiętywać informacje w bazie wiedzy możesz skorzystać z trzech typów podejść:

1.	Wybranie przycisku Nauka spowoduje zapamiętywanie wszystkich przeznaczonych do nauki (i jeszcze nie zapamiętanych) stron w bazie wiedzy w kolejności ich występowania w bazie.

2.	Wybranie przycisku Przegląd, na przykład w przypadku znalezienia interesującej cię strony-tematu podczas przeglądania bazy, spowoduje wywołanie zapamiętywania wszystkich stron-jednostek związanych z danym tematem.

3.	Wybranie przycisku Zapamiętaj w przypadku napotkania interesującej cię strony podczas przeglądania bazy. W przeciwieństwie do działania klawisza Przegląd, Zapamiętaj spowoduje zapamiętanie i włączenie do procesu powtórek tylko i wyłącznie tej właśnie wyświetlanej strony. Zauważ, że przy pomocy Zapamiętaj możesz również zapamiętywać, włączać do procesu powtórek strony-tematy.

W zależności od ocen wystawianych przy powtórkach poszczególnych stron, będą one odpytywane częściej lub rzadziej. Celem Geniusza jest takie ustawienie powtórek abyś nie tracił czasu na odświeżanie informacji, które dobrze pamiętasz.

Zobacz także:

Nauka

Jak poruszać się w hiperprzestrzeni bazy wiedzy


Jak stworzyć własną bazę wiedzy

Aby utworzyć swoją własną bazę wiedzy wykonaj następujące czynności:

1.	Utwórz hierarchię wiedzy w oknie hierarchii.

Użyj przycisków Dodaj, Bliźniak i Wstaw aby rozbudować hierarchię o nowe elementy (strony). Wymienione przyciski są widoczne w dolnej części okna hierarchii na zakładce Edycja. Wstawione do hierarchii strony można przenosić pociągnięciem myszy i usuwać korzystając z przycisku Usuń. Dodaj wstawia nową stronę tworząc nowy niższy poziom drzewa hierarchii. Bliźniak tworzy nową stronę na wybranym poziomie. Wstaw robi to samo, wstawiając jednak nową stronę zaraz przed wskazany element. Jak widać hierarchia wiedzy w bazie wiedzy ma formę drzewa, tzn. każdy jej element (czyli strona) może mieć podelementy. W zależności od tego czy tak jest czy nie, strony są w oknie hierarchii przedstawiane jako książka (otwarta lub zamknięta) lub strona. Zamknięta książka oznacza, że dany element ma podelementy w hierarchii ale nie są one wyświetlane. Otwarcie i zamknięcie gałęzi hierarchii następuje poprzez podwójne kliknięcie w element będący odpowiednio zamkniętą lub otwartą książką. Kartka symbolizuje element, który nie ma podelementów.

2.	Wypełnij strony informacjami.

Aby przejść na stronę odpowiadającą danemu elementowi w hierarchii (1) kliknij w niego a następnie w klawisz Edytuj u dołu okna lub (2) Ctrl-kliknij w element (kliknij z przytrzymanym klawiszem Ctrl). W oknie strony przeciągnij potrzebne ci komponenty (np. tekst, grafika, dźwięk) z zakładki edycji w górnej części okna na stronę i zmień ich własności zależnie od swoich potrzeb.

Na przykład, aby wstawić na stronę element graficzny kliknij w zakładkę Edycja w górnej części okna, a następnie w ikonę obrazu. Następnie kliknij w dwa miejsca na stronie określając położenie obrazu. Wskaż na pole obrazu, prawym klawiszem myszy wywołaj kontekstowe menu, wskaż opcję Import pliku i wczytaj bitmapę, którą chcesz umieścić na stronie. Chwytając wskaźnikiem myszy za dowolny róg obrazu dobierz ostatecznie jego rozmiar.

Zauważ, że wszystkie obiekty użyte do tworzenia nowych stron są umieszczane w indeksowanym rejestrze obiektów i mogą być ponownie wykorzystane. Rejestry mogą być również użyte do przeszukiwania obiektów. Tworzenie rejestrów odbywa się automatycznie. Każdy obiekt zawiera listę swoich odwołań. Jeśli lista odwołań jest pusta, obiekt jest usuwany z rejestru za potwierdzeniem użytkownika lub bez niego. Obrazy, dźwięki i sceny wideo są przykładami obiektów, których usunięcie musi zostać potwierdzone, podczas gdy teksty lub elementy słownika są usuwane bez pytania o potwierdzenie.

Aby ponownie użyć obiektu z rejestru, kliknij prawym przyciskiem myszy na komponencie, wybierz Skojarz jednostkę rejestru w rozwijanym menu, a następnie wybierz żądany element z rejestru, który pojawi się na ekranie.

Niezależnie od tworzenia nowych baz wiedzy możesz rozbudowywać lub wprowadzać modyfikacje w już istniejących. Aby wprowadzić zmiany na stronie skorzystaj z klawiszy na zakładce edycji w oknie strony. Aby dodać nowe strony (na przykład z nowymi ćwiczeniami) do istniejącej bazy utwórz je najpierw podając ich położenie w oknie hierarchii, w sposób podany na początku tego rozdziału. Jeżeli chcesz, możesz zmodyfikować kurs Video English lub inną bazę wiedzy zawartą w pakiecie.

Możesz na przykład:

 zmienić czas trwania scenek wideo,

 dodać swoje własne komentarze,

 zmienić położenie i rozmiar poszczególnych komponentów (na przykład aby dostosować rozmiar strony do swojej niższej rozdzielczości), itp,

 utworzyć swoje własne ćwiczenia dla scen, które są szczególnie trudne.

Jeżeli podobne ćwiczenia już istnieją w bazie możesz skopiować jedno z nich do schowka elementu, utworzyć nową stronę, przeciągnąć na nią zawartość schowka i zmodyfikować zawartość ćwiczenia zależnie od swoich potrzeb.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Klawisze z dolnej części okna strony

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

10 zasad SuperMemo

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony


Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Po wybraniu w oknie zakładki Edycja pojawia się pasek edycji z obiektami z których możesz korzystać przy tworzeniu (modyfikacji) stron. Przyciski paska edycji odpowiadają następującym obiektom:

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent skryptu

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia

Każdy z tych obiektów po naniesieniu na stronę może być w jednym z trzech podstawowych trybów. Do wyboru trybu dostępu do komponentów na stronie służą przedstawione poniżej ikony z zakładki edycji.

 Tryb edycji, w którym parametry komponentów mogą być zmieniane (np. zapisany tekst, rozmiar, itd).

 Tryb przenoszenia, w którym składniki mogą być przeciągane w nowe miejsce na stronie lub wymiarowane.

 Tryb prezentacji, w którym komponenty są wyświetlane jak do odczytu w swojej ostatecznej formie, tak jak podczas przeglądania lub nauki.

Możesz również zmieniać tryb komponentów indywidualnie dla każdego z nich wybierając odpowiednią opcję z kontekstowego menu po wskazaniu komponentu i naciśnięciu prawego klawisza myszki.

Kliknięcie prawym klawiszem myszy w dowolny obiekt na stronie lub w samo tło strony powoduje wywołanie kontekstowego menu. Ma ono postać zależną od tego na jakim komponencie jest wywoływane.

Zobacz także:

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pisanie skryptów

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

Prostota

Jednoznaczność

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent skryptu

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Kontekstowe menu komponentu

Kliknięcie prawym klawiszem myszy w dowolny obiekt na stronie lub w samo tło strony powoduje wywołanie kontekstowego menu. Ma ono postać zależną od tego na jakim komponencie jest wywoływane.

W rozwijanym menu mogą się znaleźć następujące opcje:

Tryb edycji - przełącza komponent w tryb edycji.

Tryb przenoszenia - przełącza komponent w tryb przenoszenia.

Tryb prezentacji - przełącza komponent w tryb prezentacji.

Usuń - usuwa komponent pytając wcześniej o potwierdzenie.

Zapamiętaj w schowku - przenosi komponent do schowka (niebieskiego kosza w głównym pasku narzędziowym okna).

Hiperpołączenie pokazuje lub zmienia hiperpołączenie z wybranego komponentu. Hiperpołączenie pozwala na przejście na inną stronę w bazie wiedzy poprzez kliknięcie w komponent. W niniejszej opcji zamiast zera wstaw numer strony, która ma być wywołana poprzez kliknięcie w dany komponent. Numer strony jest wyświetlany w jej tytule po naciśnięciu klawisza [image] na zakładce Edycja.

Ukryj przy odpytywaniu - zaznacza zawartość jako odpowiedź. Komponent taki będzie ukryty podczas zadawana pytania w powtórce.

Widoczność - określa dokładnie kiedy komponent powinien być widoczny (np. podczas pytania, pierwszej odpowiedzi, itd.).

Skrypt - wywołuje edycję skryptu(ta opcja pojawia się tylko dla komponentów typu skrypt).

Skojarz jednostkę rejestru - wyświetla odpowiedni rejestr i pozwala skojarzyć z danym komponentem obiekt już wcześniej użyty w bazie (np. dźwięk, grafikę, wideo, itd).

Wstaw - wkleja zawartość standardowego schowka Windows.

Odtwarzaj po kliku - określa, który z odtwarzalnych komponentów (dźwięk, wideo, skrypt) będzie odtwarzany po kliknięciu w dany komponent.

Pokaż panel - określa czy panele służące do sterowania odgrywaniem dźwięku lub wideo powinny być wyświetlane.

Wydziel z sekcji - wydziela fragment filmu wideo. Tylko wydzielony fragment ukaże się użytkownikowi podczas prezentacji lub nauki. Wydzielenie fragmentu filmu nie powoduje oczywiście jego obcięcia w rejestrze. Ten sam film może być w całości lub w inaczej zdefiniowanych fragmentach prezentowany w innych miejscach bazy.

Nowa czcionka - definiuje nową czcionkę.

Skojarz czcionkę rejestru - przypisuje do tekstu czcionkę z rejestru czcionek.

Dopasuj obraz - dopasowuje wymiary bitmapy do rozmiarów komponentu.

Centruj tekst - centruje tekst w komponencie tekstowym.

Nagrywaj - pozwala używać komponent dźwiękowy do nagrywania wypowiedzi użytkownika w ćwiczeniach wymowy (opcja dostępna tylko dla komponentu dźwiękowego).

Ramki - określa liczbę klatek przeskakiwanych przy każdym naciśnięciu przycisku kroku na panelu wideo.

Kolor - zmienia kolor danego komponentu.

Grubość linii - ustala grubość linii.

Styl linii - zmienia styl linii w elemencie

Styl pędzla - zmienia rodzaj wzoru w komponencie rysunkowym.

Tekst przycisku - zmienia tekst na przyciskach skryptów i komponentów binarnych.

Test (wcale, źle, poprawnie) - ustala czy dany komponent bierze udział w teście i czy spełnia rolę dobrej lub złej odpowiedzi lub tylko komentarza.


Komponent tekstowy

Komponent tekstowy jest używany do wyświetlania tekstu na stronie.

Aby go utworzyć:

1.	Kliknij na przycisk symbolizujący tekst.

2.	Ustaw kursor w takie położenie aby wskazywało na lewy górny róg komponentu tekstu na stronie.

3.	Kliknij lewym przyciskiem myszy, przesuń kursor w położenie prawego dolnego rogu komponentu i kliknij drugi raz.

4.	Wpisz tekst w nowo utworzone pole. Aby zobaczyć jak tekst będzie widziany przez uczącego, naciśnij przycisk prezentacji (przycisk symbolizujący wykres kołowy).

Możesz zmienić własności komponentu tekstowego wybierając odpowiednią opcję z kontekstowego menu. Aby je otworzyć ustaw kursor nad tekstem i kliknij prawym przyciskiem myszki. Aby zobaczyć funkcję jaką pełnią poszczególne polecenia z menu jakie się pojawi, przesuń kursor myszki nad wybrane polecenie, a po chwili informacja podpowiedzi zostanie wyświetlona na dolnej belce okna.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent skryptu

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Komponent kontroli pisowni

Komponent kontroli pisowni służy do sprawdzania znajomości pisowni lub wymuszenie wpisania odpowiedzi na zadane pytanie. Aby umieścić taki komponent na stronie kliknij w przycisk go symbolizujący i wykonaj takie same kroki jak przy tworzeniu komponentu tekstowego. Następnie wpisz prawidłowy tekst, który uczący się powinien wpisywać podczas ćwiczeń. Aby sprawdzić działanie kontrolera kliknij na przycisk prezentacji (przycisk symbolizujący wykres kołowy), wpisz tekst w ramkę kontrolera i naciśnij Enter. Aby zmienić czcionkę w polu kontrolera kliknij w niego prawym klawiszem myszy i skorzystaj z opcji Nowa czcionka lub Skojarz czcionkę rejestru w menu, które się pojawi.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent tekstowy

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent skryptu

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Komponent graficzny

Komponent graficzny służy do prezentacji grafiki. Tworzy się go w analogiczny sposób jak komponent tekstowy czy kontroler pisowni. Po umieszczeniu komponentu na stronie kliknij w niego prawym klawiszem myszy i z kontekstowego menu wybierz opcję Importuj z pliku.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent skryptu

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Komponent dźwiękowy

Komponent dźwiękowy służy do reprezentacji obiektów lub tekstów dźwiękowych. Aby umieścić komponent dźwiękowy na stronie postępuj podobnie jak w przypadku tekstu posługując się oczywiście przyciskiem z głośniczkiem. Aby dodać dźwięk już umieszczonego na stronie komponentu dźwiękowego kliknij w niego prawym klawiszem myszy wybierz opcję Importuj z pliku z kontekstowego menu.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent wideo

 komponent skryptu

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Komponent wideo

Komponent wideo służy do prezentacji filmów wideo w formacie *.AVI. Do wczytania pliku *.AVI należy użyć polecenia Importuj z pliku z kontekstowego menu komponentu.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent skryptu

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Komponent skryptu

Komponent skryptu służy do tworzenia krótkich interpretowalnych programów, które definiowaniują zachowanie się obiektów na stronie (przemieszczenie, ukrycie, itd).

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent binarny

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Komponent binarny

Komponent binarny jest modułem binarnym (EXE lub DLL) napisanym przez użytkownika. Pisanie tego typu modułów wymaga pewnej wiedzy programistycznej. Aby uzyskać specyfikację wywołań interfejsu DLL skontaktuj się z SuperMemo World.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent skryptu

 koło

 prostokąt

 zaokrąglony prostokąt

 linia


Komponenty rysunkowe

Komponenty rysunkowe - koło, prostokąt, zaokrąglony prostokąt i linia są użyteczne w tworzeniu prostych rysunków i mogą stanowić tło dla pozostałych komponentów. Zauważ, że komponenty rysunkowe w trybie edycji nie posiadają kontekstowego menu (zamiast niego otwiera się kontekstowe menu strony). Aby otworzyć kontekstowe menu komponentów rysunkowych, na przykład celu zmiany ich koloru lub stylu wypełnienia, musisz najpierw wybrać tryb przenoszenia na pasku narzędziowym Edycji.

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pisanie skryptów

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony

 komponent tekstowy

 komponent kontroli pisowni

 komponent graficzny

 komponent dźwiękowy

 komponent wideo

 komponent skryptu

 komponent binarny


Pisanie skryptów

Skrypt pozwala na manipulowanie komponentami na stronie przy pomocy prostych komend. Skrypty mogą być wykorzystywane na przykład do tworzenia uwarunkowanych czasowo prezentacji, interakcji z użytkownikiem, prostych animacji, czy listy dialogowej do scenek wideo.

Aby utworzyć skrypt należy:

1.	Umieścić na stronie komponent skryptowy (kliknąć w ikonę skryptu w zakładce edycji, a następnie kliknąć w dwa miejsca wyznaczające jego położenie na stronie).

2.	Kliknąć prawym przyciskiem myszki na tym elemencie i wybrać opcję Skrypt.

3.	W oknie Edycja skryptu wpisać tekst skryptu i wybrać OK

Podczas pisania skryptu, użyj kontekstowego menu edytora (pod prawym klawiszem myszy), które zawiera pełną listę komend skryptowych. Wskazanie dowolnej komendy z tego zestawu powoduje jej umieszczenie w edytorze skryptu wraz z komentarzami opisującymi składnię wywołania.

Przykład

Skrypt, którego zadaniem byłoby odgrywanie w kółko pewnej melodii przechowywanej w komponencie dźwiękowym oznaczonym na stronie numerem 3, miałby postać:

PLAY 3
GOTO 1

Aby sprawdzić jakimi numerami oznaczone są poszczególne komponenty na stronie kliknij w przycisk "148" na pasku narzędziowym edycji.

Innym sposobem sprawdzenia numerów komponentów na stronie jest wyświetlenie tabeli Porządek komponentów poprzez wybranie opcji o tej samej nazwie z kontekstowego menu strony. Menu to ukazuje się oczywiście po wskazaniu w tło strony (miejsce nie zajęte przez żaden komponent) i kliknięciu prawym klawiszem myszy. Zauważ, że jeśli naciśniesz prawy przycisk myszki na komponencie to otworzysz kontekstowe menu komponentu a nie strony.

Najlepszym sposobem nauczenia się pisania skryptów jest uważne przyjrzenie się gotowym skryptom w bazach wiedzydostarczonych z Geniuszem.

Uwaga: znak " ' " czyli apostrof jest zastrzeżony w skrypcie do oznaczania początku i końca tekstu. Jeśli potrzebujesz apostrofu w tekście wewnątrz skryptu, użyj apostrofu odwrotnego czyli znaku " ` ".

Przykład

Komenda skryptu powodująca wyświetlenie w komponencie tekstowym o numerze 3 zdania I'm delighted to have met Monica, powinna mieć postać:

TEXTOUT 3 I`m delighted to have met Monica

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Selekcja materiału

Prostota

Jednoznaczność

Kontekstowe menu strony

Kontekstowe menu komponentu


Używanie podpowiedzi w Geniuszu

Geniusz posiada mechanizmy informowania o funkcjach poszczególnych zestawów menu, przyciskach czy opcjach.

Aby wyświetlić podpowiedzi:

1.	Upewnij się, że przycisk podpowiedzi na pasku narzędziowym w głównym oknie programu jest aktywny.

2.	Przesuń wskaźnik myszki nad dany przycisk lub ponad wybrany element menu (w tym drugim przypadku lewy przycisk myszki musi być wciśnięty a opcja menu podświetlona).

Zobacz także:

Komponenty służące do tworzenia bazy wiedzy w Geniuszu

Pasek narzędziowy w oknie głównym


Jak wprowadzać tłumaczenia do baz wiedzy

Pewnie już zauważyłeś, że Geniusz wykorzystuje Shift-kliknięcie w tekst do wyświetlania jego tłumaczenia. Jeżeli dany tekst posiada tłumaczenie można je wyświetlić wskazując wskaźnikiem myszki na tekst i przyciskając lewy klawisz myszy przy jednocześnie wciśniętym klawiszu Shift.

Jeśli chciałbyś wprowadzić tłumaczenia do swojej własnej bazy wiedzy należałoby zastosować następującą procedurę:

1.	Wybierz Szukaj: Tekst i naciśnij przycisk TEKST (przycisk ten wysyła tekst rejestru do pliku).

2.	Przetłumacz tekst zawarty w pliku zamieniając znaki zapytania na przetłumaczony tekst. Nie wolno ci zmienić porządku w jakim ułożone są teksty, usuwać lub zmieniać oryginalnych tekstów, lub w inny sposób zmieniać struktury pliku. Musisz także pamiętać, że po tłumaczeniu możesz otrzymać tekst dłuższy niż oryginał, który nie będzie pasował do rozmiaru pola tekstu na stronie. W tym wypadku należy odpowiednio powiększyć rozmiar pola.

3.	Wybierz opcję Plik: Importuj tłumaczenie aby zaimportować plik z tłumaczeniem do bazy wiedzy. Jeżeli niektóre tłumaczenia nie pasują do oryginalnego tekstu w systemie, sprawdź czy nie usunąłeś lub nie zmieniłeś porządku tekstów w pliku tekstu wyjściowego.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Plik

Szukaj


Opcje dostępne w menu

Menu główne zawiera następujące opcje:

Plik

Otwórz; Nowy; Kopiuj; Powiel; Usuń system; Napraw system; Zeruj; Import z SuperMemo; Importuj tłumaczenie; Wyjście; 1-7

Edycja

Dodaj nowe jednostki

Szukaj

Tytuł; Tekst; Leksykon; Obraz; Dźwięk; Wideo; Skrypt; Program; Czcionka; Szablon

Nauka

Zaległy materiał Nowy materiał; Usuń utrwalanie

Lista

Wszystkie; Nietknięte; Nauczone; Zaległe

Różne

Opcja; Obciążenie; Analiza; Rozplanuj

Okno

Kaskada; Pionowo; Poziomo; Standardowo; Klasycznie; Pasek narzędzi; Następne okno; Poprzednie okno; Ułożenie ikon

Pomoc

Wprowadzenie; Pomoc; O Geniuszu

Zobacz także:

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Klawisze z dolnej części okna strony


Plik

Opcje dostępne w menu Plik:

Otwórz ... - otwiera istniejącą bazę wiedzy.

Nowy ... - tworzy nową pustą bazę wiedzy. Aby utworzyć bazę wpisz jej nazwę (nie dłuższą niż 8 znaków) i nadaj rozszerzenie KNO.

Kopiuj ... - kopiuje aktualnie otwartą bazę wiedzy w nowe miejsce. Aby przekopiować bazę napisz jej nazwę w miejscu przeznaczenia (z rozszerzeniem KNO). Jeśli baza o podanej nazwie już istnieje zostanie ona usunięta, a na jej miejsce zostanie nagrana nowa.

Powiel ... - kopiuje aktualnie otwartą bazę wiedzy bez jej podkatalogu ELEMENTS. Katalog ten zawiera obiekty multimedialne takie jak pliki wideo, dźwiękowe czy graficzne. W hipermedialnych bazach wiedzy pliki te zajmują 95% całej zawartości. Polecenie Kopiuj system może być używane do szybkiego tworzenia kopii zapasowych dużych baz danych, w których obiekty multimedialne zostały już wcześniej zarchiwizowane i nie zmieniły się od czasu utworzenia ostatniej kopii zapasowej. Opcja ta może być na przykład użyta do tworzenia na twardym dysku nowych kopii baz, które swoje obiekty multimedialne przechowują na CD-ROM'ie.

Usuń system - usuwa po uprzednim potwierdzeniu aktualnie otwartą bazę wiedzy.

Napraw system - naprawia uszkodzenia w bazie powstałe w wyniku niepoprawnie działającego sprzętu lub oprogramowania. Uszkodzone klastery, zagubione sektory czy inne uszkodzenia danych mogą być często naprawione poprzez podmienienie uszkodzonych plików. Jeżeli jednak błędy wystąpią w plikach indeksowych bazy lub w plikach zawierających dane o procesie powtórek, tylko niniejsza opcja może naprawić ten problem.

Zeruj - kasuje wszystkie dane na temat procesu powtórek. Innymi słowy po jej uruchomieniu baza będzie wyglądała tak jakby nikt się z niej wcześniej nie uczył. Polecenie to może się przydać jeżeli chcemy udostępnić naszą bazę danych innemu użytkownikowi lub nawet rozprowadzać ją komercyjnie. Polecenie to usunie wszystkie dane związane z procesem powtórek. Nie cofa ona jednak zmian edycyjnych jakie zostały wprowadzone w bazie.

Import z SuperMemo ... - importuje bazy SuperMemo.

Jeśli zamierzasz wykorzystywać w Geniuszu swoją bazę utworzoną wcześniej pod SuperMemo wykonaj następujące czynności:

1.	Utwórz nową bazę wiedzy w Geniuszu korzystając z polecenia Plik: Nowy.

2.	Na pierwszej stronie (główny węzeł w hierarchii) umieść dwa komponenty tekstowe. W chwili utworzenia nowej bazy wiedzy zawiera ona jedną stronę będącą jednocześnie głównym (najwyższym) węzłem w oknie hierarchii.

3.	Wybierz opcję Ukryj przy odpytywaniu z kontekstowego menu drugiego komponentu tekstowego (wskaż na niego i kliknij prawym klawiszem myszy). Tekst ten będzie pełnił rolę odpowiedzi. Jest to również sygnał dla Geniusza, jak rozmieścić pytania i odpowiedzi.

4.	Wybierz Plik: Importuj z SuperMemo aby zaimportować wybraną bazę.

Zauważ, że opcje importu z SuperMemo pozwalają na definiowanie filtru importu. Filtry takie tworzy się w sposób analogiczny jak hierarchię bazy wiedzy. Utworzenie filtra pozwala na stworzenie bazy wiedzy o strukturze drzewa, a nie prostego ciągu jednostek. Wymaga to jednak kategoryzacji jednostek w bazie SuperMemo poprzez wprowadzenie odpowiednich komentarzy do ich tekstu. Strukturę hierarchii  importowanej do Geniusza bazy definiuje się właśnie tworząc filtr. Import jednostek z bazy SuperMemo do poszczególnych węzłów hierarchii będzie się odbywał na podstawie ciągów znaków zawartych w tekście pytania lub odpowiedzi. Na przykład, jeżeli w swojej bazie SuperMemo wszystkie pytania dotyczące astronomii wyróżniłeś komentarzem (ASTRO) możesz teraz wszystkie te jednostki zgromadzić w jednej gałęzi swojej nowej bazy wiedzy w Geniuszu poprzez (1) utworzenie węzła w filtrze, (2) wskazanie go i wybranie opcji Edytuj, (3) wpisanie nazwy węzła i ciągów znaków, których zawieranie będzie powodowało import jednostek do tej gałęzi bazy wiedzy.

Importuj tłumaczenie ... - importuje plik z tłumaczeniem zawartości rejestru tekstowego. Więcej informacji na temat wprowadzania tłumaczeń do baz Geniusza znajdziesz w rozdziale Jak wprowadzać tłumaczenia do baz wiedzy.

Wyjście - zakończenie pracy z Geniuszem.

1-7 - otwarcie siedmiu ostatnio używanych baz wiedzy.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Jak wprowadzać tłumaczenia do baz wiedzy

Kontekstowe menu kompontu

Kontekstowe menu strony


Edycja

Opcje dostępne w menu Edycja:

To podmenu zawiera zestaw poleceń zależny od aktualnie aktywnego okna.

Dodaj nowe jednostki - dodaje nową stronę w bazie wiedzy. Strona ta jest dodawana do aktualnie aktywnego węzła hierarchii. Może to być strona pusta z zawartością wyznaczoną w menu Różne: Opcje: Dołączanie: Domyślny szablon jednostek.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu


Szukaj

Opcje dostępne w menu Szukaj:

Otwiera wybrany rejestr.

Tytuł ... - otwiera rejestr tytułów stron w bazie.

Tekst ... - otwiera rejestr tytułów używanych w komponentach tekstowych, kontrolerach pisowni i komponentach dźwiękowych.

Leksykon ... - otwiera leksykon ze wszystkimi słowami zawartymi w bazie.

Obraz... -  otwiera rejestr obrazów ze wszystkimi bitmapami użytymi w bazie.

Dźwięk ... - otwiera rejestr dźwiękowy zawierający wszystkie pliki WAV i MID zawarte w bazie.

Wideo ... - otwiera rejestr wideo plików AVI zawartych w bazie.

Skrypt ... - otwiera rejestr skryptów.

Program ... -  otwiera rejestr wszystkich zewnętrznych plików EXE i DLL wykorzystywanych w bazie wiedzy.

Czcionka ... - otwiera rejestr czcionek.

Szablon ... - otwiera rejestr szablonów stron zdefiniowanych przez użytkownika.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Pasek narzędziowy w oknie głównym


Nauka

Opcje dostępne w menu Nauka:

Zaległy materiał - rozpoczyna proces powtórek zaległego materiału (w taki sam sposób jak w SuperMemo). W pierwszej fazie wykonywane są powtórki zaplanowane na dzień dzisiejszy i dni poprzednie. W drugiej fazie zapamiętywane są nowe jednostki. Krok trzeci i ostatni to utrwalanie, w którym powtarza się jednostki, dla których ocena w poprzednich etapach była niższa od dobrej. Utrwalanie przebiega tak długo dopóki wszystkie jednostki nie otrzymają oceny przynajmniej dobrej.

Nowy materiał - rozpoczyna zapamiętanie nowych jednostek z bazy wiedzy (drugi krok w opcji Nauka: Zaległy materiał).

Usuń utrwalanie - usuwa listę jednostek przeznaczonych do utrwalania, to znaczy takich, które otrzymały oceny niższe od dobrej podczas ostatniej powtórki (trzeci krok w opcji Nauka: Zaległy materiał).

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Klawisze z dolnej części okna strony

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Opcje dostępne w menu

10 zasad SuperMemo

Koncentracja

Przyjemność

Zachowanie bezpieczeństwa w bazach wiedzy napisanych w Geniuszu


Lista

Opcje dostępne w menu Lista:

Wszystkie ... - uruchamia przeglądanie wszystkich stron zawartych w systemie (włączając nowo powstałe, które nie zostały jeszcze uzupełnione nowym materiałem).

Nietknięte ... - uruchamia przeglądanie wszystkich takich stron z ćwiczeniami, które nie zostały jeszcze zapamiętane.

Nauczone ... - otwiera przeglądanie wszystkich jednostek (stron z ćwiczeniami), dla których zainicjowany został proces powtórek.

Zaległe … - otwiera przegląd wszystkich elementów planowanych do powtórzenia w bieżącym dniu.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu


Różne

Opcje dostępne w menu Różne:

Opcje ... - otwiera okno dialogowe z opcjami Geniusza.

Oto krótka lista parametrów jakie możesz ustawić w oknie Opcje:

Nauka: Klasyczny układ okien nauki - powoduje ułożenie okien tak jak w SuperMemo w trybie powtórek.

Nauka: Procent zapomnień - określa ilość jednostek, jakie mogą nie być pamiętane podczas powtórek. Wyższa wartość tego współczynnika szybciej się uczyć (mniej czasu spędzać na powtórki), kosztem retencji wiedzy.

Dołączanie: Domyślny szablon jednostek - nazwa szablonu, który będzie użyty przy dodawaniu nowych stron. Szablon strony można zapisać na dysk używając opcji Zapisz jako szablon z kontekstowego menu strony. Szablony są umieszczane w rejestrze szablonów (zobacz Szukaj: Szablon). Ułatwiają one tworzenie bazy zawierającej wiele stron (tematów lub jednostek) o identycznym wyglądzie i właściwościach.

Pamięć: Dysk uzupełniający - określa położenie elementów multimedialnych, które nie zostały zainstalowane na dysku twardym, a są pobierane z płyty CD-ROM.

Język: Język przekładu - opisuje język tłumaczenia jakie ukazuje się po Shift-kliknięciu w tekst. Baza wiedzy może zawierać kilka wersji językowych tłumaczeń. Wybór jednego z nich odbywa się poprzez użycie niniejszej opcji.

Obciążenie ... -  wyświetla liczbę jednostek zaplanowanych do powtórzenia w poszczególnych dniach i miesiącach.

Analiza ... - wyświetla macierze i wykresy przedstawiające postępy w nauce.

Rozplanuj ... - rozłóż zaległe jednostki w ciągu wybranego okresu czasu (odpowiednik opcji Rozplanuj w SuperMemo).

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Regularność

Umiar

Kontekstowe menu komponentu


Okno

Opcje dostępne w menu Okna:

Kaskada - ułożenie okien w kaskadę.

Pionowo - ułożenie okien w pionie.

Poziomo - ułożenie okien w poziomie.

Standardowo - ułożenie okien w sposób domyślny.

Klasycznie - ułożenie okien w sposób klasyczny (tak jak w SuperMemo; zauważ, że klasyczny układ okien podczas powtórek można uzyskać zaznaczając opcję Różne: Opcje: Nauka: Klasyczny układ okien nauki).

Pasek narzędzi - pokaż lub ukryj pasek narzędziowy.

Następne okno - przejdź do następnego aktywnego okna na pulpicie.

Poprzednie okno - przejdź do poprzednio aktywnego okna na pulpicie.

Ułożenie ikon - ułożenie ikon zminimalizowanych okien na pulpicie.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Pasek narzędziowy w oknie głównym


Pomoc

Opcje dostępne w menu Pomoc:

Wprowadzenie - otwiera bazę wiedzy o Geniuszu.

Pomoc - wywołuje help.

O Geniuszu - pokazuje numer wersji Geniusza i notę autorską.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Pasek narzędziowy w oknie głównym


Pasek narzędziowy w oknie głównym

Pasek narzędziowy w głównym oknie Geniusza zawiera większość najczęściej używanych poleceń z głównego menu. Zwróć uwagę na podpowiedzi pojawiające się obok kursora myszki kiedy znajdzie się on nad określonym przyciskiem.

Kilka składników paska narzędziowego wymaga osobnego komentarza.

Schowek strony może być używany do kopiowania całych stron w bazie wiedzy. Aby umieścić stronę w tym schowku otwórz ją w programie, kliknij w pierwszą od prawej strony ikonę na zakładce Edycja, przeciągnij ją i upuść nad schowkiem strony. Zauważysz, że kosz się wypełnił. Teraz możesz otworzyć nową stronę w bazie, kliknąć w wypełniony kosz schowka strony i przytrzymując klawisz myszy przeciągnąć go na nową stronę. Opróżnienie wypełnionego schowka następuje poprzez pojedyncze kliknięcie w niego.

Schowek komponentów (czyli obiektów graficznych, tekstowych czy dźwiękowych jakie pojawiają się na stronach) może być użyty do ustanowienia hiperpołączenia między komponentem z stroną. Aby tego dokonać otwórz stronę (nazwijmy ją stroną 1), na której komponent się znajduje, kliknij w niego prawym klawiszem myszy i z kontekstowego menu wybierz opcję Zapamiętaj w schowku. Następnie przeciągnij zawartość wypełnionego schowka na wybraną przez siebie stronę (nazwijmy ją stroną 2). Spowoduje to ustanowienie hiperpołączenia między wybranym przez ciebie komponentem na stronie 1 a stroną 2. Oznacza to, że każdorazowe kliknięcie we wspomniany komponent na stronie 1 spowoduje automatyczne przejście na stronę 2. Opróżnienie wypełnionego schowka następuje poprzez jednokrotne kliknięcie w niego.

Zegar jest używany do mierzenia czasu poszczególnych odpowiedzi lub całej serii powtórek. Klikając na przycisk zegara powodujesz jego włączenie lub wyłączenie. Możesz używać zegara na przykład również do mierzenia odstępów między momentami wyświetlania listy dialogowej dla wideo lub muzyki.

Włącznik podpowiedzi włącza i wyłącza wyświetlanie podpowiedzi.

Przekreślony przycisk odtwarzania służy do zatrzymania uruchomionych skryptów. Jeżeli uruchomiłeś skrypt, który jest odgrywany w nieskończonej pętli i nie wiesz jak go zatrzymać, możesz przerwać jego działanie klikając w ten przycisk.

Pierwszy z prawej przycisk powoduje ukrycie paska narzędziowego. Możesz go znowu pokazać wybierając opcję Okno: Pasek narzędzi w menu głównym.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Edycja

Okno

Szukaj

Kontekstowe menu komponentu

Kontekstowe menu strony


Klawisze z dolnej części okna strony

Następujące klawisze pojawiają się w dolnej części okna strony:

Nauka - rozpoczyna trzy-etapowy proces nauki: (1) powtórki zaległych jednostek, (2) zapamiętywanie nowych jednostek, (3) powtórki jednostek, które otrzymały oceny niższe od dobrej w etapach 1 i 2.

Przegląd - zapamiętywanie/przeglądanie wszystkich podstronjednostek związanych z daną stronątematem.

Zapamiętywanie oznacza tutaj prezentację jednostek (na przykład poprzez zadanie pytania i uzyskanie odpowiedzi) z jednoczesnym rozpoczęciem dla nich procesu powtórek czyli wyznaczeniem daty pierwszej z nich. Jeżeli wszystkie podstrony - jednostki są już w procesie powtórek, działanie opcji Przegląd sprowadzi się do ich przejrzenia.

Jednostka to strona, dla której w jej rozwijanym menu wyłączono opcję Temat. Temat to strona z załączoną opcją Temat. Tematy są używane do prezentacji pewnej porcji wiedzy i z reguły ich pojawienie się w bazie wiedzy oznacza wprowadzanie pewnego rozdziału. Jednostki są używane do stymulacji odpowiedzi lub reakcji uczącego się i są używane do testowania i powtórek.

Zapamiętaj - powoduje rozpoczęcie procesu powtórek dla aktualnie wyświetlanej strony.

Sprowadza się to najczęściej do zadania pytania, udzielenia odpowiedzi oraz wydania i akceptacji oceny. W zależności od tego jakie mechanizmy zostały użyte do skonstruowania strony ocena może być sugerowana przez program (na przykład jeżeli odpowiedź polega na wpisaniu tekstu do kontrolera pisowni) lub zależeć wyłącznie od osądu uczącego się (na przykład po ćwiczeniu polegającym na naśladowaniu akcentu w zdaniu). Przy zapamiętywaniu ocena nie ma większego wpływu na długość odstępu do następnej powtórki, poza tym, że pytania ocenione poniżej 4 pojawią się podczas utrwalania. Przy każdej następnej powtórce wystawiona za nią ocena będzie w znaczący sposób wpływać na długość kolejnego odstępu do następnej powtórki.

Zeruj - usunięcie aktualnie wyświetlanej strony z procesu powtórek (o ile został on dla niej uruchomiony, na przykład opcją Zapamiętaj).

Pomiń - pomijaj tę stronę w powtórkach. Strony, dla których włączono tę opcję nie będą przez użytkownika powtarzane.

Kolejny - wyświetl następną stronę-temat w hierarchii bazy.

Zobacz także:

Opcje dostępne w menu

Pasek narzędziowy w oknie głównym

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza


Kontekstowe menu strony

Kliknięcie prawym klawiszem myszy w tło strony wywołuje jej kontekstowe menu. Uwaga, jeżeli klikniesz nie w tło ale w komponent na stronie, zamiast menu strony wywołasz kontekstowe menu komponentu.

Zapamiętaj w schowku - przenosi stronę do schowka stron.

Zapisz jako szablon - zapisuje szablon otwartej strony jako wzór, który może być użyty przy tworzeniu kolejnych stron.

Zapisz do pliku - zapisuje szablon bieżącej strony do pliku. Plik z szablonem strony nie zawiera odniesień do konkretnych obiektów umieszczonych na stronie i definiuje jedynie ich rodzaje i ogólne parametry. Pliki z szablonami stron mają rozszerzenie TPL.

Wczytanie szablonu - wczytuje szablon strony z rejstru szablonów. Przypomnijmy, że zapisanie szablonu w rejestrze następuje przy pomocy opcji Zapisz jako szablon.

Wczytaj z pliku - wczytuje szablon strony zapisany wcześniej do pliku opcją Zapisz do pliku.

Tytuł - wywołuje edycję tytułu strony.

Kolor - zmienia kolor strony.

Autoodtwarzanie - wybranie tej opcji spowoduje automatyczne odgrywanie pierwszego w kolejności odgrywalnego komponentu przy otwarciu strony. Do odgrywalnych komponentów należą: dźwięk, wideo, skrypt i komponenty binarne (EXE lub DLL). Kolejność komponentów na stronie wyświetla się naciskając klawisz z cyframi "148" na zakładce edycji.

Temat - powoduje traktowanie strony jako tematu lub jednostki. Strony-tematy są używane najczęściej do prezentacji wiedzy, a strony-jednostki do ćwiczeń. Są one również inaczej traktowane przez niektóre opcje nauki i przeglądania.

Test wyboru - powoduje traktowanie bieżącej strony jako testu. Aby test działał poprawnie musisz zaznaczyć na stronie, które komponenty zawierają złe i dobre odpowiedzi, lub w ogóle nie są odpowiedziami. Aby to zrobić po oznaczeniu strony jako test wyboru, dla każdego komponentu na stronie będącego dobrą odpowiedzią lub tylko komentarzem wybierz odpowiednią opcję w jego rozwijanym menu.

Porządek komponentów - wyświetla tabelę zawierającą spis komponentów i ich numery na stronie. Korzystając z myszy możesz chwycić za pole numeru wybranego komponentu i przeciągnąć go do innego wiersza w tabeli. Spowoduje to zmianę numeru komponentu na stronie. Może to być wykorzystywane na przykład w celu umieszczenia na szczycie tabeli komponentu, który ma być odgrywany automatycznie przy otwarciu strony. Uwaga, zmiana numeracji komponentów nie powoduje automatycznie ich przenumerowania w skryptach.

Tryb edycji - powoduje wywołanie trybu edycji dla strony (podobnie jak przycisk trybu edycji na zakładce edycji w górnej części okna strony).

Tryb przesuwania - powoduje wywołanie trybu przesuwania dla strony (podobnie jak przycisk trybu przesuwania na zakładce edycji w górnej części okna strony).

Tryb prezentacji - powoduje wywołanie trybu prezentacji dla strony (podobnie jak przycisk trybu prezentacji na zakładce edycji w górnej części okna strony).

Usuń wszystkie - powoduje usunięcie wszystkich komponentów ze strony.

Poprzedni element - powoduje przejście do następnej strony w bazie wiedzy (podobnie jak naciśnięcie PgDn lub odpowiedniego klawisza na zakładce nawigacji w górnej części okna).

Następny element - powoduje przejście do poprzedniej strony w bazie wiedzy (podobnie jak naciśnięcie PgUp lub odpowiedniego klawisza na zakładce nawigacji w górnej części okna).

Zobacz także:

Kontekstowe menu komponentu


Zachowanie bezpieczeństwa w bazach wiedzy napisanych w Geniuszu

Aby zagwarantować bezpieczeństwo postępuj według następujących zasad:

nigdy nie przemieszczaj plików bazy wiedzy bez pomocy narzędzi dostarczanych z Geniusem

często dokonuj tworzenia kopii zapasowych za pomocą polecenia Kopiuj system (co kilka godzin) co kilka miesięcy twórz kopię zapasową całej bazy wiedzy, co tydzień dokonuj naprawy całego systemu za pomocą polecenia z menu Plik: Naprawa Systemu (a przynajmniej raz w miesiącu). Operacja ta przebiega wolno jeśli rozmiar cacheu  w programie SMARTDRV ma za małą wartość.

w przypadku wystąpienia błędów wyjdź z Geniusa, opuść Windows i utwórz kopię zapasową bazy, po czym uruchom ponownie Geniusa i dokonaj naprawy systemu

natychmiast skontaktuj się z SuperMemo jeśli polecenie Naprawa Systemu nie usunie wszystkich błędów

jeśli wykryjesz błąd w programie prześlij raport do SuperMemo World. Najbardziej użyteczne sprawozdanie zostaną nagrodzone darmowymi upgradeami do najnowszej wersji Geniusa a nawet darmowym uczestnictwem w testowaniu wersji beta programu w przyszłości

Zobacz także:

Plik


Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Genius jest oparty na metodzie SuperMemo, która oblicza optymalny interwał między powtórkami podczas nauki. Najważniejszą zaletą, która odróżnia ten program od innych tego typu produktów, to fakt, że z Geniusem można się uczyć naprawdę efektywnie.

Łatwo jest ulec złudzeniu, że zakup Geniusa otwiera pewną drogę do sukcesu niezależnie od rozsądku i zaangażowania uczącego się. W rzeczywistości sama osobowość wielu potencjalnych użytkowników może sprawić, że SuperMemo będzie dla nich bezużyteczne. Jak w przypadku wielu innych przedsięwzięć głównym problemem jest wytrwałość. Jedynie osoby posiadające silną motywację są w stanie wytrwać w regularnych powtórkach. Zbyt mechaniczne ich traktowanie może powodować, że praca z programem stanie się nieznośnie monotonna. U niektórych obowiązek codziennych powtórek i wysiłku intelektualnego mogą przyćmić korzyści długoterminowe. Są jednak jeszcze i inne niebezpieczeństwa czyhające na nie przygotowanego użytkownika. Najważniejsze z nich zostały omówione na poniższych stronach:

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Przyjemność

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Selekcja materiału

Ponieważ Genius ułatwia uczenie się użytkownik może ulec pokusie zapamiętywania znacznie więcej niż naprawdę potrzebuje. Często dopiero po pewnym czasie odkrywa on co naprawdę należy do kręgu jego zainteresowań oraz fakt, że chociaż nauka z Geniusem jest bardzo skuteczna to mimo wszystko możliwości poznawcze są ograniczone. Wydajność w pracy z programem jest proporcjonalna do ilości czasu codziennie na to przeznaczonej. W przypadku braku umiaru prędzej czy później użytkownik zostanie przygnieciony nadmierną ilością powtórek.

Praca z Geniusem narzuca ścisłe ograniczenia na ilość wiedzy, która może być opanowana w jednostce czasu i wymaga szczególnie dokładnej selekcji materiału. Przy wyborze przeznaczonych do zapamiętania faktów i reguł należy się kierować kryterium przydatności. Mnóstwo informacji może się wydawać wartymi zapamiętania, jednak ze względu na nasze ograniczone możliwości powinniśmy wybierać wiedzę znajdującą najważniejsze zastosowania. Regułą jest też, że powinno się najpierw opanować podstawy studiowanej dziedziny, a dopiero potem zagłębiać się w szczegóły. Szczegółowe przerabianie książek i strona po stronie wprowadzanie najdrobniejszych informacji do baz danych SuperMemo spowoduje zapamiętanie nadmiaru szczegółów kosztem wiedzy zasadniczej. Odkrywanie przez użytkownika korzyści płynących z doskonałej znajomości wiedzy najbardziej fundamentalnej w interesującej go dziedzinie jest ważnym czynnikiem psychologicznym zachęcającym do rozszerzania wiedzy o obszary bardziej szczegółowe. Dobre podstawy ułatwiają budowanie nowych struktur wiedzy, dostarczają motywacji do pracy i uwalniają uczącego się od wrażenia, że nauka jest sztuką dla sztuki.

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Regularność

Umiar

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Przyjemność

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Regularność

Najczęstszą przyczyną braku sukcesów w zastosowaniu Geniusa jest brak regularności ze strony uczącego się. Nieregularne powtórki po prostu nie występują w definicji Geniusa, nie dziwi więc w tym przypadku brak efektów. Konsekwentne regularne sesje z SuperMemo wymagają sporo siły i konsekwencji. Tak naprawdę Genius jest nie tylko dobrą terapią dla słabej pamięci, ale też pomaga wyrabiać silną wolę. Znaczenie regularności wynika z faktu, że Genius oblicza odstępy optymalne dla kolejnych powtórek i nie pozwala na ich opóźnianie czy przyspieszanie. Nie powinno to być interpretowane jako wada metody lecz nieodłączna właściwość pamięci posiadającej ustalone mechanizmy regulacji tworzenia i zanikania śladów pamięciowych. Każdy dzień zaległości powiększa proporcję zapomnianych informacji i powoduje nieuniknioną akumulację pracy, którą trzeba nadrobić w kolejnych sesjach. Może to działać na użytkownika stresująco i w konsekwencji zniechęcać do dalszej pracy. Genius daje najlepsze rezultaty kiedy użytkownik pracuje z programem codziennie przez ustaloną ilość czasu. Praca co drugi dzień choć znacznie mniej efektywna jest oczywiście lepszym rozwiązaniem niż korzystanie z programu co drugi tydzień. Systematyczność jest podstawą sukcesu w pracy z Geniusem, a użytkownicy, którzy nie zamierzają pracować regularnie nie powinni się łudzić, że program zrekompensuje ich lenistwo.

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Umiar

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Przyjemność

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Umiar

Często zdarza się, że początkujący użytkownik Geniusa zachwycony wynikami uzyskiwanymi przez kolegę podejmuje się zbyt ambitnego programu przyswajania nowej wiedzy. Wynika to zwykle z przecenienia swoich własnych możliwości i wytrwałości. Samo zastosowanie Geniusa nie gwarantuje, że uczący się osiągnie sukces. Potrzebne jest jeszcze trochę doświadczenia i strategia pracy ustalona na dłuższy okres czasu. Fakt, że uczący się jest w stanie opanować w krótkim okresie tysiące informacji nie oznacza, że będzie on wystarczająco wytrwały by utrzymać je w pamięci za pomocą powtórek. Nie oznacza to też, że zapamiętana wiedza ma właściwą strukturę i zachowanie jej w pamięci przyjdzie równie łatwo jak samo zapamiętanie. Istnieją dwa niebezpieczne czynniki związane z brakiem umiaru:

1.	Szybkość uczenia się (tempo przyswajania wiedzy) spada znacząco w ciągu pierwszego roku używania Geniusa. Spadek ten jest najbardziej widoczny w ciągu pierwszych kilku tygodni.

2.	Opanowywanie nowego materiału jest procesem znacznie prostszym niż utrzymywanie zdobytej wiedzy w pamięci. Źle sformułowane jednostki ukazują swoją złośliwość dopiero po kilku powtórkach.

Przed przystąpieniem do znacznej rozbudowy swoich baz danych, użytkownik powinien koniecznie sprawdzić:

swoje umiejętności w formułowaniu prostych, jasnych i jednoznacznych jednostek (prawie bez wyjątku początkujący użytkownicy mają tendencję do formułowania wielu źle skonstruowanych jednostek),

swoją zdolność do regularnej pracy z programem przez dłuższy czas (tylko najbardziej wytrwali użytkownicy potrafią spędzać na powtórkach więcej niż godzinę dziennie).

Umiar i obiektywna ocena własnych potrzeb i możliwości są więc warunkiem korzystania z owoców pracy z Geniusem. Polecany czas pracy wynosi od 5 do 20 minut dziennie dla początkujących i od 1 do 2 godzin dla zaawansowanych użytkowników.

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Regularność

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Przyjemność

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Prostota

Przykro jest patrzeć jak początkujący pełen entuzjazmu użytkownik Geniusa traci czas wkuwając monstrualnie rozbudowane informacje, które nie tylko nie dają się pamiętać, ale też tak naprawdę są po prostu zbędne. Wyobraźmy sobie ucznia, który chce zapamiętać wszystkie kraje europejskie i próbuje wkuć długą ich listę. Zazwyczaj przy powtórkach zapomni on przynajmniej jedną lub dwie nazwy. W rezultacie za każdym razem lista traktowana jako jednostka zostaje uznana za zapomnianą, a uczący się ma wrażenie, że nie robi żadnego postępu. Używając technik mnemonicznych można opanować wyliczanie wszystkich nazw w określonym porządku, choć ten sposób reprezentacji nie zawsze będzie uosabiać wiedzę, którą uczący się rzeczywiście chce posiąść. Większość wykształconych ludzi nie potrafi wymienić pełnej listy krajów europejskich inaczej jak posługując się metodą polegającą na systematycznym przeglądaniu w wyobraźni mapy kontynentu. Oczywiście by posłużyć się tą metoda trzeba mieć podstawowe wiadomości o geografii Europy. Doświadczony użytkownik Geniusa nie będzie się starał zapamiętywać całej listy jako jednej jednostki. Użyje on raczej któregoś ze sposobów strukturalizacji wiedzy by podzielić ją na mniejsze fragmenty. W podanym przykładzie można by posłużyć się:

 położeniem geograficznym poszczególnych państw,

 ich przynależnością do wspólnot i organizacji (np. EWG, NATO),

 kategorią wielkości zaludnienia.

Tego typu zabiegi wprowadzają oczywiście pewną nadmiarowość informacji, jednak zdolny uczeń obróci ją z pewnością na własną korzyść. Opanowywanie jednostek-gigantów zabiera znacznie więcej czasu i pozostawia w pamięci dużo mniej pożytecznych informacji. Wielostronne podejście do zapamiętywanej informacji zapewnia jej pełną "odtwarzalność". Dlatego dobrze jest tworzyć wszystkie możliwe kombinacje pytań opisujących zapamiętywany fakt czy relację. Na przykład, chcąc zapamiętać, że główną przyczyną śmierci w krajach zachodnich są choroby serca, odpowiedzialne za 40% zgonów, nie wystarczy zapytać:

Jaka jest główna przyczyna śmierci w krajach zachodnich?

Tak sformułowane pytanie nie pozwoli pamiętać jaki procent śmierci powodują choroby serca, ani że wspomniana wartość 40% odnosi się do krajów zachodnich. Zbiór pytań poruszających wszystkie te aspekty mógłby wyglądać następująco:

Co jest główną przyczyną śmierci w krajach zachodnich?

W jakiej grupie krajów choroba serca jest główną przyczyną zgonów?

Jaki procent zgonów w krajach zachodnich jest powodowanych przez choroby serca?

Jakie choroby są odpowiedzialne za 40% zgonów w krajach zachodnich?

Czy choroby serca są główną przyczyną zgonów w krajach zachodnich?

Taki zbiór jednostek, chociaż jest nadmiarowy i wymaga sporo czasu na sformułowanie, z pewnością będzie zapamiętany szybciej i pozostawi trwalsze ślady w pamięci. Uproszczone i wielostronne podejście do strukturalizacji wiedzy jest najważniejszym czynnikiem wpływającym na efektywność powtórek wyrażoną w nakładzie pracy na naukę i trwałości pamiętania.

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Jednoznaczność

Koncentracja

Przyjemność

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Jednoznaczność

Prostota jednostek nie zapewnia, że będą one łatwe do pamiętania. Jedną z podstawowych przeszkód w tworzeniu dobrych baz danych jest interferencja wynikająca z faktu, że dwie różne jednostki mają podobne pytania lub podobne odpowiedzi. Wyobraźmy sobie, że tworzymy bazę danych ze słownictwem języka angielskiego. Tym co napotkamy na pewno będzie problem wyrazów synonimicznych, na przykład:

1.	Q:  bodziec

A:  stimulus

2.	Q:  zachęta

A:  incentive

Nie trzeba wiele doświadczenia by się domyślić, że użytkownik pragnący opanować bazę danych zawierającą takie dwie jednostki będzie tak długo mylił odpowiedzi "stimulus" i "incentive" dopóki nie odkryje, że powiązane z nimi pytania chociaż różne syntaktycznie są prawie identyczne znaczeniowo. Najprostszym rozwiązaniem w takiej sytuacji jest utworzenie jednej jednostki zawierającej dwie opcje odpowiedzi:

Q:  bodziec (zachęta)

A:  stimulus OR incentive

W takim przypadku podanie przy powtórce tylko jednej z podanych odpowiedzi powinno być uznane za prawidłowe.

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Prostota

Koncentracja

Przyjemność

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Koncentracja

W pogoni za nową wiedzą, uczący może ulegać tendencji do udzielania niedbałych odpowiedzi i pośpiesznego przeskakiwania od pytania do pytania by zredukować czas poświęcany na powtórki. Nie ma nic zdrożnego w szybkim odbywaniu powtórek pod warunkiem, że szybkość wynika z ich prostoty, a nie z niedbałości w udzielaniu odpowiedzi. Często możliwe jest automatyczne odpowiadanie na pytania bez zrozumienia ich istotnych implikacji. Zamiast mieć charakter semantyczny, to znaczy oparty na zrozumieniu znaczenia, odpowiedzi traktowane są mechanicznie jako reakcja na tekst pytań. Tak pamiętana wiedza nie przedstawia większej wartości. Aby uniknąć takich problemów uczący się powinien stale kontrolować swój proces nauki zadając sobie następujące pytania:

1.	Czy informacja, którą chcę zapamiętać jest naprawdę istotna dla wiedzy, którą chcę opanować?

2.	Czy umiejętność odpowiedzi na sformułowane pytanie zapewnia, że pamiętam to co chcę pamiętać?

3.	W przypadku problemów z pamiętaniem jednostki - czy jest ona sformułowana w sposób najprostszy i jednoznaczny?

4.	W przypadku problemów z pamiętaniem łatwej i jednoznacznie sformułowanej jednostki - jakiej techniki mnemonicznej mógłbym użyć by pamiętać skuteczniej?

5.	Czy następujące składniki procesu nauki są właściwie dobrane:

 zakres dziedziny, którą chcę opanować w kontekście moich możliwości i dostępności czasu,

 stopień szczegółowości wiedzy, który chcę osiągnąć,

 poziom retencji jaki chcę osiągnąć,

 ilość czasu jaką mogę poświęcić codziennie na naukę z SuperMemo.

Wszystkie te pytania muszą pojawiać się stale w świadomości uczącego się, by pomóc mu utrzymać wysoki poziom mobilizacji i koncentracji. Brak tych elementów i niedbałe traktowanie powtórek prowadzą jedynie do słabych rezultatów i rozczarowania.

Świadomość czasu

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Przyjemność

Istnieje niezawodny sposób na sprawdzenie czy dany użytkownik odniesie sukces w pracy z Geniusem czy nie. Jeżeli długie sesje powtórek sprawiają mu przyjemność to bez wątpienia efekty będą znakomite. Wbrew temu co mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka powtórki Geniusa nie muszą być monotonne. Oto przykłady kilku dodatkowych zajęć towarzyszących pracy z Geniusem i stanowiących doskonałą bazę do uczynienia jej bardziej interesującą:

 modyfikacja jednostek, które nie spełniają zasad prostoty i jednoznaczności,

 usuwanie jednostek nie wartych pamiętania,

 przekrojowa analiza bazy danych w celu usunięcia sprzeczności i nadmiarowości informacji,

 dodawanie nowych jednostek do bazy danych,

 analiza powtarzanych jednostek pod kątem ich przydatności i trafności sformułowania,

 analiza danych statystycznych zbieranych przez program w czasie powtórek.

Jeżeli powtórki są uciążliwe i monotonne, użytkownik powinien poważnie rozważyć wszystkie wspomniane wcześniej warunki efektywnej pracy z programem. Brak entuzjazmu jest pierwszym symptomem niewłaściwego stosowania Geniusa.

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Zdrowie

10 zasad SuperMemo


Zdrowie

Podobnie jak w innych dziedzinach ludzkiej aktywności również w nauce ogólny dobry stan zdrowia pomaga osiągać dobre rezultaty. Wiedza o tym jak utrzymywać sprawność i zdrowie stała się niemal powszechna. Warto może jednak przypomnieć tutaj w skrócie kilka najważniejszych zasad, o których powinni pamiętać ludzie intensywnie uczący się.

 Wystarczająca ilość snu. To podczas snu następuje konwersja pamięci krótkotrwałej na długotrwałą. Intensywna praca umysłowa powoduje zwiększone zapotrzebowanie na sen i nic nie powinno przeszkodzić w zaspokojeniu go. Nikt jeszcze nie skorzystał na oszczędzaniu czasu kosztem snu. Próby naśladowania Edisona skończą się zapewne zmniejszoną efektywnością.

 Ćwiczenia fizyczne są absolutnie niezbędne uczącemu się. Bez nich układ krążenia i układ oddechowy nie mogą sprostać zwiększonemu, w czasie intensywnej pracy umysłowej, zapotrzebowaniu na tlen. Słaby fizycznie użytkownik staje się senny i nie potrafi utrzymać wysokiego poziomu uwagi w czasie długich sesji z programem. Bóle kręgosłupa, nadwyrężenie oczu, hemoroidy, choroby żołądka i jelit, i wiele innych potencjalnych schorzeń ludzi intensywnie pracujących intelektualnie nie dosięgną osoby utrzymującej sprawność. Najcenniejsze dla zdrowia jest uprawianie sportów wywołujących długotrwałe przyspieszenie akcji serca i wzrost zużycia tlenu. Należą do nich jogging, intensywna jazda na rowerze, pływanie, itp.

 Powszechnie wiadomo, że palenie i picie alkoholu są przyczynami wielu zaburzeń, które nie tylko mają negatywny wpływ na proces uczenia się, ale mogą być niebezpieczne dla życia i zdrowia. Alkohol, znany ze swego toksycznego wpływu na mózg, jest główną środowiskową przyczyną utraty pamięci w starszym wieku. Palenie powoduje nadciśnienie, bóle głowy i wzmożoną pobudliwość układu nerwowego.

 Właściwe odżywianie jest niezbędne do tego by osiągnąć sukces w nauce. Trudno jest tutaj określić konkretne zasady, poza zaleceniem, że żywność powinna spełniać warunki wymagane dla zdrowej diety. Na przykład, każdy z nas wie, że dobry obiad zachęca do wzmożonej pracy intelektualnej, z drugiej jednak strony badania pokazują, że po każdym posiłku poziom aktywności umysłowej znacznie spada. Wiadomo również, że dieta niskotłuszczowa zapobiega arteriosklerozie, a z drugiej strony obniżony poziom lipoprotein (grupa składników tłuszczu) we krwi ma negatywny wpływ na wyniki w testach na inteligencję. Przeciętna zdrowa dieta powinna zaspokajać wszystkie potrzeby odżywcze uczącego się. Dobre działanie prewencyjne może mieć dodatkowo spożywanie witamin, szczególnie B i C, lub preparatów mineralnych.

 Herbata, a przede wszystkim kawa, używane są przez wielu ludzi jako środki pobudzające. Wysoki poziom kofeiny czy teiny (aktywnych składników kawy i herbaty) mogą jednak powodować również nerwowość, bezsenność i problemy z koncentracją.

 W stanie odpoczynku mózg absorbuje jedynie niewielką część tlenu pobieranego przez hemoglobinę w płucach. W okresie wzmożonej aktywności intelektualnej jednak, zapotrzebowanie może wzrosnąć o 30% lub więcej. Powtórki z SuperMemo są czynnością wyjątkowo męczącą, przede wszystkim dlatego, że program zmusza umysł użytkownika do pracy "na najwyższych obrotach" (powtórki następują kiedy informacje są na granicy zapomnienia). Średni niedoświadczony użytkownik będzie odczuwał znużenie już po 20 minutach nieprzerwanych powtórek. Dla większości praca przez więcej niż godzinę będzie niemożliwa, a każda następna minuta będzie prawdziwą torturą. Narzuca to konieczność zapewnienia dopływu świeżego powietrza do pokoju, w którym odbywa się nauka. Odpowiednia ilość snu, świeże powietrze i entuzjazm do pracy są najlepszymi sprzymierzeńcami uczącego się, który zamierza spędzać dużo czasu z SuperMemo i osiągać wspaniałe efekty

Zobacz także:

Zasady formułowania własnych jednostek i skutecznej nauki przy użyciu Geniusza

Selekcja materiału

Regularność

Umiar

Prostota

Jednoznaczność

Koncentracja

Przyjemność

10 zasad SuperMemo


10 zasad SuperMemo

1.	Twórz swoje bazy danych wprowadzając do nich tylko najważniejsze informacje. Nie zagłębiaj się zbytnio w szczegóły dopóki nie utworzysz ogólnego obrazu dziedziny wiedzy, którą zapamiętujesz.

2.	Poświęcaj codziennie tę samą ilość czasu na pracę z SuperMemo. Nie przesadzaj.

3.	Przed rozpoczęciem większej rozbudowy baz danych, sprawdź swoje umiejętności do formułowania łatwych do zapamiętania jednostek. Sprawdź swoją zdolność do długiej koncentracji.

4.	Upewnij się, że Twoje jednostki są tak łatwe jak to tylko możliwe i poruszają wszystkie ważne aspekty zapamiętywanej informacji.

5.	Używaj technik mnemonicznych do zapamiętywania najtrudniejszych jednostek.

6.	Skoncentruj się i nie przestawaj myśleć. Powtórki powinny być wykonywane świadomie, a nie 	automatycznie.

7.	Jeżeli zdecydujesz się zaprzestać powtórek na jakiś czas, pamiętaj, że jest to najprostsza droga do 	zaprzestania pracy z SuperMemo.

8.	Jeżeli praca z SuperMemo nie sprawia Ci przyjemności, przestań wprowadzać nowe jednostki i zwróć większą uwagę na usunięcie z bazy danych bezużytecznych i źle sformułowanych informacji.

9.	Utrzymuj dobrą kondycję. Nie ograniczaj snu, ćwicz regularnie. Zrezygnuj z niebezpiecznych przyzwyczajeń jak palenie czy picie alkoholu.

10.	Od czasu do czasu przeglądaj niniejszy zbiór zasad lub sformułuj go jako zbiór jednostek w bazie danych SuperMemo.


Słownictwo

baza wiedzy - zbiór elementów wiedzy zorganizowany w strukturę hierarchiczną i połączony za pomocą hiperpołączeń.

strona, element (element)- pojedyncza strona, część bazy wiedzy połączona z węzłem hierarchii

hipermedia - jest to złożenie pojęć multimedia (połączenie różnych środków przekazu jak tekst, graafika,dźwięk, video, animacja otp.)i hipertekst (sysytwem połaczeń między stronami stostowany powszechnie w helpach). W oproszczeniu można powiedzieć, że hipermedia są roszerzeniem pojęcia hipertekstu na dokumenty multimedialne.

hiperpołączenie (hiperlink) - połączenie ustalone między komponentami a stronami bazy wiedzy, które nie zawierają danego elementu. Hiperpołączenie umożliwia poruszanie się po bazie za pomocą naciskania pojedynczych komponentów zamiast przycisków nawigacyjnych.

hiperprzestrzeń mnemoniczna - rozszerzenie teorii map umysłu Tony Buzana poprzez wprowadzenie hiperpołączeń pomiędzy komponentami map i edytowalności map. Mapy umysłu są uważane za doskonały sposób reprezentowania wiedzy do celów nauki. Genius pozwala na tworzenie prostych map umysłu zawierających obiekty multimedialne.

jednostka (item) - element bazy, który jest związany ze swoim tematem. Jednostki są przeznaczone do zapamiętywania i jako takie powinny wymuszać udzielenie odpowiedzi. Np. rolę jednostki może spełniać pytanie, test, lub polecenie wykonania pewnej czynności.

kolejka niezapamiętanych (intact queue) - kolejka elementów, które nie zostały jeszcze nauczone. Można ją modyfikować za pomocą opcji nauki, Dodaj (usuwa element z kolejki niezapamiętanych), i Usuń (dodaje element do kolejki niezapamiętanych). Kolejka niezapamiętanych określa porządek elementów w normalnym trybie nauki.

komponent (component)- pojedynczy obiekt na stronie bazy wiedzy. Komponent może być następującego typu: tekst, korektor pisowni, dźwięk, obraz, wideo, skrypt, zewnętrzny obiekt binarny (DLL lub EXE) lub kształt (prostokąt, elipsa, linia, itd.).

szeregowanie powtórek - technika optymalizacji procesu nauki poprzez obliczanie optymalnych odstępów pomiędzy powtórkami poszczególnych informacji. SuperMemo zapoczątkowało zastosowanie komputerów do szeregowania powtórek.

temat - element bazy, który reprezentuje sztuczny podgląd wybranej części bazy. Tematy powinny być używane tylko w wybranym trybie nauki bazy wiedzy i mogą być zignorowane w procesie powtórek. Wszystkie dzieci elementu typu temat, które są oznaczone atrybutem Jednostka tworzą grupę ćwiczeń skonstruowanych jako rozwinięcie danego tematu.

utrwalenie (final drill) - ostatni etap nauki, w którym powtarza się tylko te jednostki, które otrzymały ocenę niższą niż dobry (4)

zaległa jednostka(ang. outstanding element) - strona-jednostka czekająca na powtórkę. Każdemu z elementów podczas nauki zostaje przyporządkowane jego własny okres do następnej powtórki wyznaczony przez algorytm szeregowania powtórek. W wyznaczonym dniu lub później element zostaje przeznaczomy do powtórki.

zaległy materiał (outstanding element) - materiał czekający na powtórzenie, spełniający kryteria optymalnych interwałów. Każdemu z elementów podczas nauki zostaje przyporządkowany jego własny czas następnej powtórki wyznaczony przez algorytm szeregowania powtórek. W wyznaczonym dniu lub później element zostaje przeznaczony do powtórki.


komponent

komponent (component)- pojedynczy obiekt na stronie bazy wiedzy. Komponent może być następującego typu: tekst, korektor pisowni, dźwięk, obraz, wideo, skrypt, zewnętrzny obiekt binarny (DLL lub EXE) lub kształt (prostokąt, elipsa, linia, itd.).


element

strona, element (element)- pojedyncza strona, część bazy wiedzy połączona z węzłem hierarchii


utrwalenie

utrwalenie (final drill) - ostatni etap nauki, w którym powtarza się tylko te jednostki, które otrzymały ocenę niższą niż dobry (4)


hipermedia

hipermedia - jest to złożenie pojęć multimedia (połączenie różnych środków przekazu jak tekst, graafika,dźwięk, video, animacja otp.)i hipertekst (sysytwem połaczeń między stronami stostowany powszechnie w helpach). W oproszczeniu można powiedzieć, że hipermedia są roszerzeniem pojęcia hipertekstu na dokumenty multimedialne.


hiperpołączenie

hiperpołączenie (hiperlink) - połączenie ustalone między komponentami a stronami bazy wiedzy, które nie zawierają danego elementu. Hiperpołączenie umożliwia poruszanie się po bazie za pomocą naciskania pojedynczych komponentów zamiast przycisków nawigacyjnych.


kolejka niezapamiętanych

kolejka niezapamiętanych (intact queue) - kolejka elementów, które nie zostały jeszcze nauczone. Można ją modyfikować za pomocą opcji nauki, Dodaj (usuwa element z kolejki niezapamiętanych), i Usuń (dodaje element do kolejki niezapamiętanych). Kolejka niezapamiętanych określa porządek elementów w normalnym trybie nauki.


jednostka

jednostka (item) - element bazy, który jest związany ze swoim tematem. Jednostki są przeznaczone do zapamiętywania i jako takie powinny wymuszać udzielenie odpowiedzi. Np. rolę jednostki może spełniać pytanie, test, lub polecenie wykonania pewnej czynności.


baza wiedzy

baza wiedzy - zbiór elementów wiedzy zorganizowany w strukturę hierarchiczną i połączony za pomocą hiperpołączeń.


hiperprzestrzeń mnemoniczna

hiperprzestrzeń mnemoniczna - rozszerzenie teorii map umysłu Tony Buzana poprzez wprowadzenie hiperpołączeń pomiędzy komponentami map i edytowalności map. Mapy umysłu są uważane za doskonały sposób reprezentowania wiedzy do celów nauki. Genius pozwala na tworzenie prostych map umysłu zawierających obiekty multimedialne.


zaległy materiał

zaległy materiał (outstanding element) - materiał czekający na powtórzenie, spełniający kryteria optymalnych interwałów. Każdemu z elementów podczas nauki zostaje przyporządkowany jego własny czas następnej powtórki wyznaczony przez algorytm szeregowania powtórek. W wyznaczonym dniu lub później element zostaje przeznaczony do powtórki.


szeregowanie powtórek

szeregowanie powtórek - technika optymalizacji procesu nauki poprzez obliczanie optymalnych odstępów pomiędzy powtórkami poszczególnych informacji. SuperMemo zapoczątkowało zastosowanie komputerów do szeregowania powtórek.


temat

temat - element bazy, który reprezentuje sztuczny podgląd wybranej części bazy. Tematy powinny być używane tylko w wybranym trybie nauki bazy wiedzy i mogą być zignorowane w procesie powtórek. Wszystkie dzieci elementu typu temat, które są oznaczone atrybutem Jednostka tworzą grupę ćwiczeń skonstruowanych jako rozwinięcie danego tematu.


zaległa jednostka

zaległa jednostka(ang. outstanding element) - strona-jednostka czekająca na powtórkę. Każdemu z elementów podczas nauki zostaje przyporządkowane jego własny okres do następnej powtórki wyznaczony przez algorytm szeregowania powtórek. W wyznaczonym dniu lub później element zostaje przeznaczomy do powtórki.